Teknoloji soruları, pratik cevaplar

İnternet Paketim Bittiğinde WiFi Otomatik Kapanır mı

Telefon veya modemdeki veri paketi tükendiğinde çoğu kişinin beklediği şey bağlantının tamamen kesilmesidir. Oysa cihazınız "WiFi bağlı" göstermeye devam edebilir, hatta sinyal çubukları tam görünebilir. Bunun nedeni basit: WiFi ile internet aynı şey değildir. Aşağıda veri limitine ulaşıldığında ağın gerçekte ne yaptığını, operatörün hangi noktalarda devreye girdiğini ve neyi kontrol etmeniz gerektiğini sırayla ele alıyoruz.

Kısa cevap: WiFi kapanmaz, internet erişimi durur

WiFi, modeminizin ya da telefonunuzun yayınladığı yerel bir radyo ağıdır. Bu ağ, dış dünyaya çıkış olmadan da çalışmaya devam eder. Yani internet paketi bittikten sonra WiFi sinyali kendiliğinden yok olmaz; cihazlarınız ağa bağlı kalır, birbirini görmeye devam eder, ama web siteleri açılmaz. Bilgisayarda "İnternet erişimi yok", telefonda ise WiFi simgesinin yanında ünlem işareti görürsünüz. Bu durum, WiFi'ye bağlı olup internete çıkamama sorununun en sık nedenlerinden biridir.

WiFi bir yol, internet ise o yolun gittiği şehirdir. Şehre giriş kapatıldığında yol ortadan kaybolmaz.

Adım adım: Limit dolduğunda ne olur, ne yapmalısınız

  1. Bağlantı tipinizi belirleyin

    Ev interneti (fiber, VDSL, ADSL) genellikle limitsizdir; burada "paket bitmesi" yerine adil kullanım kotası devreye girer. Mobil internet ve mobil hotspot ile paylaşılan bağlantılarda ise net bir veri limiti vardır. Davranış farkı tamamen buradan doğar.

  2. Cihazın uyarısına değil, gerçek duruma bakın

    Telefon "bağlı" diyorsa bu yalnızca yerel ağa bağlı olduğunuz anlamına gelir. Test etmek için tarayıcıda alışılmış bir siteyi değil, daha önce hiç açmadığınız bir adresi deneyin. Önbellekten açılan sayfalar sizi yanıltabilir.

  3. Modem arayüzüne erişebiliyor musunuz diye kontrol edin

    Modemin yönetim paneline (genellikle 192.168.1.1 gibi bir yerel IP adresi) girebiliyorsanız yerel ağ sağlıklı çalışıyor demektir. Panele girip WAN durumunu görüntüleyin: "Connected" yazıyorsa hat vardır, sorun kota veya operatör tarafındadır.

  4. Operatörün yönlendirme sayfasına dikkat edin

    Bazı operatörler kota dolduğunda tüm HTTP isteklerini kendi bilgilendirme sayfasına yönlendirir. Tarayıcıyı açtığınızda "Paketiniz tükendi" benzeri bir ekran çıkıyorsa tanı nettir. Bu yönlendirme yalnızca tarayıcıda çalışır; uygulamalar sessizce hata verir.

  5. Hız düşürme (throttling) olasılığını değerlendirin

    Birçok tarifede paket bitince bağlantı kesilmez, hız çok düşük bir seviyeye indirilir. Sayfalar açılıyor ama dakikalar sürüyorsa kesinti değil, kısıtlama vardır. Böyle durumlarda hız testi sonuçları bant genişliğinizin çok altında çıkar.

  6. Mobil hotspot kullanıyorsanız paylaşımı ayrı düşünün

    Telefonu erişim noktası yaptığınızda telefon kendi WiFi ağını yayınlar. Veri bitse bile bu ağ ayakta kalır. Bazı Android sürümleri veri tasarrufu veya veri limiti uyarısı tanımlıysa mobil veriyi kapatır; hotspot ise açık kalmaya devam eder. Sonuç: bağlı cihazlar internetsiz bir WiFi'ye takılı kalır.

  7. Operatör tarafındaki kontrolleri gözden geçirin

    Operatör uygulamasından kalan kotanızı, yenilenme tarihini, ek paket seçeneklerini ve varsa "kota bitince otomatik ek paket" ayarını inceleyin. Bu ayar açıksa bağlantı hiç durmaz ama faturaya yansır; kapalıysa hız düşer veya erişim kesilir. Hangi davranışın geçerli olduğunu tarifeniz belirler.

  8. Cihaz tarafında veri sınırı tanımlayın

    Android'de "Veri uyarısı ve sınırı", iOS'ta hücresel veri istatistikleri, Windows'ta ölçülü bağlantı işareti yardımcı olur. Modemi mobil SIM ile kullanıyorsanız birçok modelde veri kotası girip otomatik kapatma tanımlayabilirsiniz. WiFi'nin kendisini kapatmak istiyorsanız zamanlayıcı özelliğini kullanabilirsiniz.

Belirtilere göre hızlı ayrım

BelirtiMuhtemel neden
WiFi bağlı, hiçbir site açılmıyorKota bitti veya WAN bağlantısı düştü
Tarayıcı operatör sayfasına yönleniyorPaket tükendi, yönlendirme aktif
Siteler açılıyor ama çok yavaşAdil kullanım sonrası hız kısıtlaması
WiFi ağı hiç görünmüyorModem/hotspot kapalı, elektrik veya donanım sorunu
Bazı uygulamalar çalışıyor, bazıları değilDNS sorunu veya uygulama içi önbellek

Sık yapılan hatalar

  • WiFi simgesine güvenmek. Tam sinyal, internet olduğu anlamına gelmez; yalnızca modeme yakın olduğunuzu gösterir.
  • Kota bittiğinde modemi sürekli yeniden başlatmak. Yeniden başlatma IP yenilemeye yarar, tükenmiş paketi geri getirmez.
  • Sorunu doğrudan DNS'e yüklemek. DNS değiştirmek gerçek bir çözümdür ama kota bittiğinde işe yaramaz. Önce kotayı doğrulayın.